Nog adres

Cæрибардзинады æмæ хæдбардзинады фæндагыл

150710654.jpg
Хæдбардзинады бон - уый у Республикæ Абхазы ссæрибар кæныны бон дæр, сси абхазаг адæмы сæйрагдæр бæрæгбон. Уый у цæссыгтимæ цины бæрæгбон æмæ баст у республикæйы столицæ Сухумы гуырдзыйы æфсæдтæй ссæрибар кæныны бонимæ. 1993 азы сентябры Сухумы сæрыл цы тохтæ цыдис, уыдон цæхгæр фæивтой Абхазы Фыдыбæстæйон хæсты цыд. Сухумы ссæрибар кæнын æмæ æфсæдты дарддæры размæбырст ахаста 11 боны. 28 сентябры Кодоры цæугæдоны сæрты хидыл, Очамчир æмæ Гульрипшы 'хсæн арæныл баиу сты Скæсæн æмæ Ныгуылæны фронтты æфсæдтæ æмæ 30 сентябры Абхазы æппæт территори сæрибар æрцыд Гуырдзыстоны æфсæдтæй. Ацы бон нысан цæуы куыд Республикæ Абхазы ссæрибар кæныны бон, афтæ. Уæд Абхазы гарзджын тыхтæ рахызтысты Гуырдзыстонимæ арæнмæ Ингуры цæугæдоныл, цыран æрсагътой паддзахадон тырыса æмæ уый та нысан кодта, 13 мæй æмæ 13 боны чи ахаста, уыцы хæсты фæуд. Уæдæй фæстæмæ Гуырдзыстон нал контрол кодта Абхазыл, уый ссис, йæхицæн чи разамынд кодта, ахæм территори æмæ нал уыд Тбилисы юрисдикцийы бын.
Гуырдзиаг-абхазаг хæст 1992-1993 азты абхазæгтæ хонынц Фыдыбæстæйон. Абхазы фарсæрдыгæй уым хайад истой 12 мин адæймаджы, хæстон архайдтыты рæстæджы фæмард 3,5 мин адæймаджы, 5 минæй фесты цæфтæ, 200 адæймаджы фесты æбæрæг сæфт. Гуырдзыйы фарсæрдыгæй та фæмард 10 мин адæймаджы бæрц.
1994 азы конфликты зонæмæ, Абхаз æмæ Гуырдзыстоны арæнгæрон районтæм баконд æрцыдысты Уæрæсейы фидауынгæнæг тыхтæ.

Уыцы аз 26 ноябры райст æрцыд Республикæ Абхазы ног Конституци, Абхазы фыццаг президент ссис Владислав Ардзимба.
1999 азы 12 октябры референдумы фæстиуджытæм гæсгæ райст æрцыд Паддзахадон хæдбардзинады тыххæй Акт.
Гуырдзыстоны разамынад Абхазы кæддæриддæр нымадта, куыд йæ территорийы иу хай, афтæ, æмæ æппæт амæлттæй дæр архайдта, цæмæй ардæм фæстæмæ раздæхой гуырдзиаг лигъдæттæ. Йæ рады Абхазы хицауиуæгад та нæ разы кодта, Гуырдзыстон сын цы автономийы статус лæвæрдта, ууыл æмæ архайдта, цæмæй регионы банымайой, куыд дунеон барады субъект, афтæ. 1994 азæй 2008 азмæ гуырдзиаг-аб-хазаг конфликты зонæйы сабырад хъахъхъæдтой коллективон тыхтæ са-бырад бахъахъ-хъæныны фæдыл.
ИНО-йы эгидæйы бын конфликт æрбæстон кæныны фæдыл цы гуырдзиаг-абхазаг баныхæстæ цыдысты, уыдон фескъуыдысты 2006 азы, Гуырдзыстоны хицауиуæгад Къодоры комы полицион операци куы ауагътой, уый фæстæ. Ацы операцийы рæстæджы уырдæм баконд æрцыдысты æфсæддон дæлхæйттæ æмæ Мидхъуыддæгты министрады спецназ.
2008 азы 26 августы Хуссар Ирыстоны ныхмæ Гуырдзыстоны агресси цъист куы 'рцыдис æмæ Уæрæсе Гуырдзыстоны сабырадмæ тыхæй куы 'ркодта, уæд Уæрæсейы Президент Дмитри Медведев райста уынаффæ Абхаз æмæ Хуссар Ирыстоны хæдбардзинад банымайыны æмæ семæ дипломатон ахастытæ сфидар кæныны тыххæй.
Уæрæсе æмæ Абхазы 'хсæн къухтæ æрфыстæуыд Хæлардзинад æмæ æм-гуысткæнынады тыххæй бадзырдыл, Абхазы территорийыл уæрæсейаг æфсæддон базæ равæрыны тыххæй Сразыдзинадыл, Абхазы паддзахадон арæн хъахъхъæныны фæдыл иумæйаг архайдтыты тыххæй Сразыдзинадыл, афтæ ма къорд æндæр æхсæнпад-дзахадон æмæ æхсæнхицауадон документтыл.
Уæрæсейæ дарддæр ма Абхазы хæдбардзинад банымадтой Венесуэлæ, Никарагуа, Науру, Вануату, Тувалу.