Nog adres

ХУЫЗДÆР КÆНЫ ДЕМОГРАФИОН УАВÆР

Паддзахады æнтыстджын рæзты æмæ иумиагæй адæмы цардуагон уавæрты æмвæзадæн йæ сæйрагдæр бæрæггæнæтæй сæ иу, кæй зæгъын æй хъæуы, у демографион уавæр, бæстæйы гуырынады бæрггæнæнты рæзт.
Æхсызгонæй мæ банысан кæнын фæнды уый, æмæ фæстаг 20 азы дæргъы Хуссар Ирыстоны катайаг демографион уавæр æппынфæстагмæ хуыздæр кæнын кæй райдыдта. Уымæн та æвдисæн сты республикон гуырæн хæдзары акушерон хайады сæргълæууæг Плиты Мельсы æмæ РХИ-йы Юстицийы министрады ЗАГС-ы управленийы хистæр Æлборты Роксанæйы статистикон бæрæггæнæнтæ.
Плиты Мельсы ныхæстæм гæсгæ, фæстаг дыууæ азы æнкъардæуы гуырынад фылдæр кæныны тенденци. - Уый, кæй зæгъын æй хъæуы, баст у уыимæ æмæ ныр фондз азы дæргъы кæй цæрæм сабыр цардæй кæй, нал тæрсæм æхстытæй нæ сывæллæттæн, иннæ та ис уый мидæг æмæ Уæрæсейы Федерацийы æмбæстæгтæн, кæцытæ цæрынц Хуссар Ирыстоны фæзынд бынаты, республикæйы территорийыл мады капиталы сертификат райсыны тыххæй документтæ бадæттыны фадат, республикæйæн æддæмæ сæ ацæуыны сæр нал хъæуы.

Банысан кæнын мæ фæнды уый, æмæ 2011 азы республикон гуырæн хæдзары кæй райгуырд 302 сывæллоны æмæ 2012 азы та - 322 сывæллоны. Æхсызгонæй мæ зæгъын фæнды ацы аз, ома, 2013 азы фараст мæймæ та ноггуырдты нымæц кæй схызт 250 фылдæры онг. Уый, кæй зæгъын æй хъæуы, ивгъуыд азтимæ абаргæйæ бирæ фылдæр у. Ныфс мæ ис ноггуырдты статистикон бæрæггæнæнтæ азæй-азмæ, бонæй-бонмæ ноджыдæр кæй фылдæр кæндзысты, уымæй.
Гуырæн хæзары бæстыхайы хъæуы капиталон цалцæг, хъæуы нæ ног ифтонггæрзтæ балхæнын дæр, сæрмагондæй, æмгъуыдæй раздæр цы сывæллæттæ райгуырынц, уыдон дарддæр кæм рæзой ахæм кувезатæ. Мах æнхъæлмæ кæсæм æввахс рæстæджы нæм ног, нырыккон аппараттæ кæй фæзындзæн, уымæ. Фæстаг рæстæджы нæм фæхуыздæр хостæй ифтонгад, фæлæ нæм нæ вæййы ахæм препараттæ, кæцытæ фæхъæуынц сылгоймаджы организмы гуырынмæ бацæттæ кæныны тыххæй. Фæлæ препараттæ закъазгонд æрцыдысты æмæ нæм сæ тагъд рæстæджы æрбаласдзысты. Афтæ ма гуырæн хæдзарæн фæзынд йæхи УЗИ дæр æмæ æнхъæлцау сылгоймæгты нал хъæуы респубикон соматикон рынчындоны поликлиникæмæ цæуыны сæр. Куы бахъæуы, уæд бынатмæ æрбахонæм специалистты æмæ сын бынаты саразынц УЗИ. Гуырæн хæдзары бæстыхайы капиталон сцалцæг кæныны фарст хаст æрцыд 2014 азы Инвестицион программæмæ æмæ мæ ныфс ис, бæстыхай цалцæг куы æрцæуа, уæд ноггуырдты нымæц ноджы бæрæг кæй фæфылдæр уыдзæн. Ныртæккæ гуырæн хæдзар не ййафы донхъуагдзинад, ис нæм хъæрмад дæр.
Гуырæн хæдзары кусынц æппæт æнæмæнгхъæуæг профессионалон специалисттæ. Нæ дохтыртæ алы фондз азы дæр хъуамæ цæуой квалификаци фæбæрзонддæр кæныны курсытæм æмæ уымæ гæсгæ уыдон курсытæ сæйраджыдæр рацæуынц Цæгат Ирыстон-Аланийы, иуæй-иутæ та æрвыст æрцæуынц Уæрæсейы æндæр горæттæм дæр, зæгъы Плийы фырт.
РХИ-йы Юстицийы министрады ЗАГС-ы управленийы хистæр Æлборты Роксанæйы ныхæстæм гæсгæ дæр, бæрæг фылдæр кæны ноггуырдты нымæц, афтæ ма æмкъайад чи саразы, уыдоны нымæц дæр. 2013 азы æртæ квараталы статистикон бæрæггæнæтæм гæсгæ, æмкъайады тыххæй официалон бæлвырдгæнæнтæ райстой 152 æвзонг æмкъайы, уыцы рæстæгмæ хицæн та аисты 39 æмкъайы. 2012 азы нæм уыд ахæм цау дæр æмæ уыцы иурæстæджы официалонæй æмкъайад срегистраци кæныны тыххæй горæты ЗАГС-ы хайадмæ кæй æрбацыдысты Джиоты дыууæ æфсымæры, кæцы нын уыд уæлдай æхсызгондæр.
Кæд нæ республикæйы цæрджыты цардуагон, социалон уавæртæ бæрæг фæхуыздæр сты, уæддæр хъыгагæн, нæма фæкъаддæр сты мæлындзинады бæрæггæнæнтæ. Ацы аз фараст мæймæ сæ цардæй ахицæн сты 300 адæймаджы онг. Кæй зæгъын æй хъæуы, уый баст у 20 азы дæргъы хæстон уавæрты кæй цардыстæм, уыимæ. Дæргъвæтин рæстæджы дæргъы æппынæдзух æхстытæ æмæ хæстон уавæр серьезонæй бандæвтой хуссарирыстойнаг цæрджыты æнæниздзинадыл æмæ ныр бæстонæй бæрæг кæнынц хæсты фæстиуджытæ.
ДЖИОТЫ Екатеринæ