Nog adres

Сæ куыст - нысанмæздæхт

DSCF3326.jpg
Профцæдисон организацитæн егъау уыд сæ ахадындзинад æхсæнады царды. Уыдон ахъаз кодтой æмбæстæгты бартæ хъахъхъæныны хъуыддагæн, се ‘нæниздзинад фæхуыздæр кæнын æмæ улæфты рæстæг æмбæлон æгъдауæй организацийы кæнынæн. Иудзырдæй, бирæ уыдысты сæ хæстæ æмæ сæ скъуыддзаг кодтой æнæзæрдæхудтæй. Абоны уавæрты сæ хæстæ куыд æххæст кæнынц, цахæм зындзинæдтыл æмбæлынц, уыдоны фæдыл у йæ дзырды сæр Республикæ Хуссар Ирыстоны Профцæдисты Советы сæрдар Джергаты Жаннæйæн:

- Профцæдисон организаци Хуссар Ирыстоны автономон областы сырæзтысты 1922 азы 17 майы æмæ абоны онг дæр кæнынц сæ архайд. Кæй зæгъын æй хъæуы, 80-æм азты кæронмæ ацы организацитæ уыд тынг хъомысджын. Фæлæ гуырдзиаг хæсты рæстæджы ныппырх нæ экономикæ, фæкъаддæр нæ цæрджыты нымæц æмæ уый дæр æппæрццагæй тынг бандæвта йæ куыстыл.

Профцæдис йæ архайды у хæдбар организаци æмæ йæ сæйрагдæр хæс у, цæмæй хъахъхъæна йæ уæнгты бартæ æмæ интерестæ. Зæгъын хъæуы, уæлдæр лæууæг органтæ дæр хъуамæ хъахъхъæной нæ бартæ æмæ уæд нæ куыст дæр цæудзæн хуыздæр. Кæцыфæнды размæдзыд æхсæнад, паддзахад дæр хорзыл нымайы ацы организацийы куыст æмæ æнæмæнг уыдон хъæуы фæзмын.
Æнæмæнг, мах хъуамæ æмгуыстад кæнæм хицауад æмæ куыстæй ифтонггæнджытимæ æмæ уæд, æнæдызæрдыгæй, уыдзæн æнтыст дæр. Нæ организацийы ахсджиагдæр хæстæй иу у, - банысан кодта Джергаты чызг, - цæмæй хицауадимæ иумæ скъуыддзаг кæнæм фæллойгæнæг адæмы фарстатæ. Уыдонмæ та хауынц сæ улæфты рæстæг куыд хуыздæр арвита, æмбæлон хос сын скæнын, лæвар юридикон консультацитæ æмæ бирæ æндæртæ.
Раздæр азты махмæ уыд дзæвгар балцæгтæ æндæр æмæ æндæр улæфæн бынæттæм, уымæн æмæ нæм уыд социалон фæдзæхстад. Хъыгагæн, 1992 азæй уый ахицæн кодтой профцæдистæй æмæ йæ бакодтой Хицауады дæлбар, уымæ гæсгæ æмбæстæгты фаг балцæгтæй æххæст кæнын нæу нæ бон. Раст у, нæ Хицауад æрвылаз дæр рахицæн кæны цасдæр æхцайы фæрæзтæ æмбæстæгты улæфт организаци кæнынæн, се ‘нæниздзинад сын банывыл кæнынæн. Цæмæй ацы хъуыддаг фæдфæдылонæй æххæст цæуа, уый тыххæй нæ республикæйы хъуамæ сырæза фæдзæхстады социалон фонд. Ацы хъуыддагыл кусæм канд мах нæ, фæлæ ма координацион советы сæрдар Сиукъаты Родион дæр. Уымæ гæсгæ нæм æрæджы уыдысты УФ-йы фæдзæхстады фонды минæвæрттæ æмæ нын баныфс æвæрдтой ахæм фонд сæндидзын кæнынæй. Уый стыр ахъаз фæуыдзæн нæ куысты размæцыдæн, балцæгтæй ифтонг кæндзыстæм нæ цæрджыты.
Зындгонд у, профцæдисон организаци хъомысджын æмæ цæрдхъомдæр уыдзæн, йæ баиугæндтæ фылдæр куы уой, уæд. Ныртæккæ нæм нымадæуы 15, уыцы нымæцы сты ахуырад, культурæ æмæ æндæртæ. Тынг хорз æмæ бирæнымæцон уыд æнæниздзинад хъахъхъæныны профцæдисон организацийы баиугонд, фæлæ, хъыгагæн, уæды министрады аххосæй фехæлд. Йæ зæрды уыд дохтырты ассоциаци саразын, фæлæ йын уый саразын дæр нæ бантыст. Советон дуджы нæ организацийæн йæ авналæнтæ уæрæх уыдысты, æрмæст нæм егъау бæстыхæйттæ уыд 10, уыцы нымæцы нæхи агъуыст дæр, уыд дзы культурæйы хæдзар дæр. Уымæй дарддæр ма нæм хаудысты турбазæ «Ирыстон», «Тулдзы къох», бокс æмæ хъæбысхæсты скъолатæ æмæ æндæртæ. Гъе, фæлæ æппæт уыцы исбонæй Профцæдисы къухы ницыуал ис æмæ хъыг у зæрдæйæн. Абон цы бæстыхайы стæм, уый арæзт æрцыд 1968 азы. Фæлæ фæстаг рæстæджы нæ кусæн бынаты тыххæй бавзæрстам бирæ зындзинæдтæ. Хъуыддаг уый мидæг ис, æмæ сын РХИ-йы юстицийы уæды министр Быценты А. байста сæ бæстыхай, Хуссар Ирыстоны автономон областы профцæдистæ бараддарддæргæнджытæ нал сты, зæгъгæ. Фæстæдæр сын бадзырды бындурыл лæвæрд æрцыд 6 кабинеты. Фæлæ бадзырдæн дæр æххæст тых нæй, уымæн æмæ сомбон кæцыдæр разамонæг гæнæн ис уый фехала æмæ уæд баззайдзыстæм уынджы. Æнæуый дæр бæстыхайы 2008 азы августы хæсты рæстæджы чысыл зиæнттæ, мыййаг не ‘рцыд. Хъомысджын снарядтæ сæмбæлдысты цыппæрæм уæладзыгыл, басыгъдысты æппæт документтæ дæр. Фæлæ Профцæдисты республикон советы разамынды ныфс ис нæ республикæйы Президент æмæ хицауадæй, сæ раздæры бæстыхай ногæй кæй бауыдзæн сæхи.
Нæ республикæйы цæрджытæй 200 адæймаджы æнæниздзинад сæндидзын кæныныл бацархайдæуыд зæрдиагæй. Цæвиттон, координацион советимæ æмархайд бакодта Профцæдисон организаци æмæ Нагутнийы хосгæнæн «Ныфс»-ы баулæфыдысты Стыр Фыдыбæстæйон хæсты хайадисджытæ, куыст æмæ фæллойы ветерантæ, хæсты рæстæджы чи бахъыгдард, чи фæмард, уыдон бинонтæ, афтæ ма хуымæтæджы æмбæстæгтæ дæр. Президенты фондæй ма се ‘нæниздзинад фæхуыздæр кодтой 40 адæймаджы.
Ныртæккæ дзы цы чысыл коллектив кусы, уыдон сæ хъуыддагыл сты æнувыд, зæрдиагæй архайынц сæ разылæууæг хæстæ цæсгомджынæй æххæст кæныныл æмæ сын сæ проблемæтыл дæр æнæмæнг хъæуы бакусын.
ХУЫБИАТЫ Н.